Przy opiece naprzemiennej spór o alimenty najczęściej dotyczy tego, jak podzielić koszty utrzymania dziecka między rodziców. Sam zbliżony czas opieki nie przesądza jeszcze, że każde z nich powinno ponosić wydatki w takim samym zakresie. Znaczenie mają m.in. dochody rodziców, stałe koszty związane z dzieckiem oraz sposób ich faktycznego pokrywania. Czytaj dalej i dowiedz się, co sąd bierze pod uwagę przy ustalaniu alimentów.
Kiedy sąd może ustalić alimenty mimo opieki naprzemiennej?
Ustalenie alimentów może być potrzebne także wtedy, gdy dziecko spędza z obojgiem rodziców podobną ilość czasu. Zgodnie z art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rodzice mają obowiązek utrzymywać dziecko, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy dochody z jego majątku wystarczają na pokrycie kosztów utrzymania i wychowania. Za ustaleniem alimentów może przemawiać np. sytuacja, w której mimo podobnego czasu opieki jeden rodzic ponosi wyraźnie większą część kosztów utrzymania dziecka. Jeżeli rodzice mają zbliżone możliwości finansowe, sąd może uznać, że nie ma podstaw do zasądzenia dodatkowego świadczenia pieniężnego od jednego z nich. Znaczenie ma przy tym również to, czy faktycznie w podobnym zakresie zaspokajają potrzeby dziecka. Sam równy podział czasu opieki nie przesądza więc o braku alimentów.
Czy przy opiece naprzemiennej każdy rodzic płaci za dziecko u siebie?
Rodzice zwykle pokrywają bieżące wydatki w czasie, gdy dziecko przebywa pod ich opieką. Części kosztów nie da się jednak przypisać do konkretnego tygodnia. Dotyczy to np. opłat za szkołę, leczenie, telefon, ubezpieczenie, ubrania, wyjazdy czy zajęcia dodatkowe. Osobnym problemem są większe wydatki ponoszone jednorazowo, np. zakup okularów, aparatu ortodontycznego, sprzętu do nauki albo opłacenie wyjazdu szkolnego. Takie koszty również trzeba uwzględnić przy ocenie, w jakim zakresie każde z rodziców uczestniczy w utrzymaniu dziecka. Zgodnie z art. 135 § 2 KRO obowiązek alimentacyjny może być wykonywany również poprzez osobiste starania o utrzymanie i wychowanie dziecka. Przy ocenie udziału rodziców sąd bierze więc pod uwagę zarówno osobistą opiekę, jak i ponoszone przez nich wydatki. Nie należy więc zakładać, że jeśli dziecko spędza tydzień u matki i tydzień u ojca, koszty także rozkładają się po połowie.
Jak sąd określa wysokość alimentów przy opiece naprzemiennej?
Przy określaniu wysokości alimentów sąd ocenia zakres usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz to, w jakim zakresie każde z rodziców powinno uczestniczyć w ich zaspokajaniu. Zgodnie z art. 135 § 1 KRO sąd bierze pod uwagę usprawiedliwione potrzeby dziecka oraz możliwości zarobkowe i majątkowe rodziców. Może więc sprawdzić nie tylko ich aktualne dochody, ale też kwalifikacje, doświadczenie zawodowe, majątek i możliwości uzyskiwania zarobków. Znaczenie ma również zakres osobistej opieki oraz to, jakie wydatki każdy z rodziców już ponosi. Jeżeli jeden z nich sam opłaca określone stałe potrzeby dziecka, np. czesne albo leczenie, sąd może uwzględnić te wydatki przy określaniu zakresu jego świadczenia alimentacyjnego. Dlatego pozew o alimenty powinien zawierać konkretne informacje o potrzebach dziecka oraz sytuacji finansowej obojga rodziców.
Jakie dowody warto przygotować w sprawie o alimenty przy opiece naprzemiennej?
W sprawie o ustalenie alimentów trzeba wykazać, jak w rzeczywistości wygląda opieka nad dzieckiem i kto ponosi poszczególne koszty. Przydadzą się rachunki i faktury za leczenie, szkołę, ubrania, zajęcia dodatkowe czy większe zakupy, a także potwierdzenia przelewów i zestawienie wydatków z kilku miesięcy. Dochody rodziców można udokumentować m.in. zaświadczeniami o wynagrodzeniu, deklaracjami podatkowymi albo dokumentami dotyczącymi prowadzonej działalności. Jeśli rodzice różnią się także co do tego, ile czasu dziecko spędza u każdego z nich, pomocne mogą być orzeczenie sądu, ugoda, porozumienie rodzicielskie lub kalendarz pobytów. Nie należy natomiast zaliczać całych kosztów mieszkania ani wszystkich domowych zakupów do wydatków na dziecko. Sąd sprawdza, czy wskazane kwoty rzeczywiście dotyczą jego potrzeb i czy zostały odpowiednio udokumentowane.
Przed złożeniem pozwu dobrze zebrać dokumenty dotyczące kosztów utrzymania dziecka oraz sposobu, w jaki każde z rodziców uczestniczy w ich pokrywaniu. Takie przygotowanie może ułatwić przedstawienie sądowi konkretnej sytuacji rodziny i ograniczyć spór oparty wyłącznie na ogólnych deklaracjach. Jeśli rodzice różnią się w ocenie kosztów lub zakresu opieki, adwokat może pomóc uporządkować argumenty i dokumenty potrzebne w sprawie.
